میزگرد «جنبش دانشجویی، باید و نبایدها
خبرگزاری دانشجویان ایران - تهران
سرویس: سیاسی
میزگرد «جنبش دانشجویی، بایدها و نبایدها» با حضور دبیر سیاسی اتحادیه انجمنهای اسلامی دانشجویان مستقل دانشگاهها، دبیر تشکیلات دفتر تحلیم وحدت(طیف شیراز) و مسوول واحد آموزش اتحادیه جامعه اسلامی دانشجویان از سوی انجمن اسلامی دانشجویان دانشگاه تربیت معلم در این دانشگاه برگزار شد.
نقد، کارکرد اصلی جنبش دانشجویی است
دبیر سیاسی اتحادیه انجمنهای اسلامی دانشجویان مستقل گفت: نقد، کارکرد اصلی جنبش دانشجویی است اما بیادبی، عصبانیت و نافرمانی مدنی مورد پسند نیست.
به گزارش خبرنگار خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا)، مهدی امامقلی در این میزگرد به تشریح وضعیت و تاریخچه جنبش دانشجویی ایران پرداخت و گفت: بسیاری از عالمان اجتماعی معتقدند که جنبش، اصولا یک وضعیت است نه یک فرآیند و غالبا موقتی است و نهایتا یا سرکوب میشود یا فروکش.
وی ادامه داد: ولی جنبشها را معمولا به چند دسته جنبش ملی، داخلی، اجتماعی، اصلاحی، دگرگونساز، عامگرا و خاصگرا تقسیم میکنند و در ایران نیز جنبشهایی مثل مشروطه، نهضت جنگل، تبریزیها، نهضت ملی نفت، انقلاب اسلامی وجود داشته که هر کدام تعریف خاصی دارند.
وی افزود: ولی در این بین جنبش اصلاحی هیچ وقت در پی بر هم زدن بنیادها و ساختارها نیست؛ بلکه در جهت اصلاح برخی از معضلات است.
امامقلی تصریح کرد: اما برخی معتقدند که برخی جنبشها همواره ادامه دارند، مثل جنبش زنان، جنبش دموکراسیخواهی و جنبش دانشجویی ولی جریان دانشجویی جنبش نیست و تا وقتی که دانشگاه و دانشجو باشد جنبش دانشجویی هم هست و خواهد بود.
این فعال سیاسی جوان بودن و دانشگاهی بودن را از خصیصههای متمایز کننده جنبش دانشجویی با سایر جنبشها برشمرد و خاطرنشان کرد: جوان بودن از این منظر که ویژگیهایی چون نشاط، پویایی، صداقت، سلامت در گفتار و سلامت در عمل در جوان هست و دانشگاهی بودن از این منظر که دانشجو معتقد است که دانشگاه عرصه فلسفه و حقیقت است.
امامقلی در ادامه سخنان خود به بیان تاریخچه جنبش دانشجویی پرداخت و گفت: از سال 1313 با تاسیس دانشگاه تهران تا یکی، دو دهه چندین جریان مثل جریان مارکسیستی، ملی، اسلامی در دانشگاه حضور داشتند. جریان مارکسیستی به دلیل بسط و تحمیل اندیشههای مارکس که شرایط یک دهه قبل در روسیه و جاهای دیگر وجود داشت از جانب احزابی مثل حزب توده مطرح شد و سرشاخه جریان مارکسیستی حزب توده بود و در دانشگاه تا یک دهه این جریان بود به طوری که رییس دانشگاه میگفت؛ 70 درصد دانشجویان مارکسیست هستند و اولین حرکتهای اسلامی در مقابل این جریان توسط همین دانشجویان در دانشگاه به وقوع پیوست که برگرفته از افکار و عقاید کسانی چون مرحوم بازرگان و بعدها آیت الله طالقانی، دکتر شریعتی و آیت الله شهید بهشتی بود ولی من تاکید میکنم اولین جرقههای جریان اسلامی بیشتر توسط مرحوم بازرگان صورت گرفت که معتقد به اسلامخواهی بود.
دبیر سیاسی اتحادیه انجمن اسلامی دانشجویان مستقل به تشریح روند جریان ملی پرداخت و افزود: این جریان در دهه سوم بیشتر در احزابی مثل مجاهدین خلق بود و بیشتر معتقد به لیبرالیسم و دموکراسی بودند و به آنها التقاطیون یا لیبرال دموکرات میگفتند که در دانشگاه حضور داشتند و از عوامل تسخیر لانه جاسوسی هم، همینها بودند و تا شب سوم بودند اما از شب سوم به بعد از دانشجویان پیرو خط امام جدا شده، دوام نیاورده و برگشتند. بعدها برخی از همین لیبرال دموکراتها عکس شهید بهشتی را سوزاندند.
وی در تشریح جریان اسلامی گفت: این جریان بیشتر در مقابل جریان مارکسیست و معاندین داخلی شکل گرفت و شکلگیری آن از داخل انجمنهای اسلامی شروع شد به طوریکه در سال 1321 یا 1323 این گروهها اسلامی بودند و در سال 40 که دهه انجمنهای اسلامی است اولین کنگره انجمنهای اسلامی با حضور 12 انجمن اسلامی شکل گرفت و اولین مسوول انجمن اسلامی «محمد حنیفنژاد» از دانشکده کشاورزی بود.
امامقلی ادامه داد: در کنار جریانات دانشگاهی و سه جریان یاد شده، جریانات حزبی هم بودند ولی در کنار آنها سازمان «چفخا» (سازمان چریکهای فدایی خلق ایران) که توسط دانشجویان تشکیل شد اندیشههای مارکس را داشت که به آنها مارکسیست اسلامی میگفتند و معتقد بودند که اسلام منبع رحمت و منشا عدالت است، هم وجود داشت.
وی با اشاره به این که در دانشگاهها 5 گفتمان وجود دارد، گفت: انجمنهای اسلامی دانشجویان با سابقه بیش از 60 یا 70 سال دچار از هم گسیختگی و شکافت درونی شدند که در برهه دوم خرداد و جریان اصلاحطلبان به خوبی این از هم گسیختگی دیده شد و برخی افراد در انجمنهای اسلامی معتقد به مدرنیته کردن انجمنهای اسلامی شدند و خود را لیبرال معرفی و چیزهایی مثل ولایت فقیه مطلقه، قانون اساسی را به نقد گذاشتند و میخواستند اینها را از مرامنامه آنها جمع کنند.
وی با بیان این که اصلاحیطلبی خوب است و بایستی به موازات اصولگرایی پیش برود، گفت: اصلاحات اگر به معنای اصلاح معضلات اجتماعی در چارچوب قانون و عقاید اسلامی باشد، بسیار عالی است
امامقلی دسته دوم را اصلاحطلبان کلاسیک که تحکیم وحدت در این چارچوب میگنجد، عنوان و دسته سوم را کسانی دانست که گفتمان سنتگرا دارند و متفاوت با سایر عبارات حزبیاند و معتقد به بازگشت به آرمانها و عقاید اسلامی هستند.
به گفته وی گفتمان چهارم نوگرایان انقلابی هستند به این معنی که بایستی همچنان فضای انقلابی، تلاش، ساده زیستی و آرامش درونی در حاکمان و مردم وجود داشته باشد، اما نگاه نو به تمام مسایل داخلی و خارجی در مردم سالاری دینی، ولایت مداری و عدالت خواهی خلاصه شود.
وی یادآور شد: انجمن اسلامی دانشجویان مستقل که اکنون 32 دفتر در مجموعه خود دارد بایستی این شکاف بین انجمنها را برطرف کند.
امامقلی همچنین در پاسخ به سوال دانشجوی دیگری گفت: دموکراسی باید در چارچوب عقل و منطق باشد، من نه طرفدار دولتم و نه منکر و مخالف جنبش دانشجویی اما این که حرف از چه منظری زده میشود مهم است. در واقع دموکراسی دینی باید تعریف شود و چارچوب داشته باشد، همچنین عامل مشروعیت بخشی به حاکمیت و حاکمان مردم هستند و عامل حقانیت خداوند.
در ادامه وی در پاسخ به سوال دیگری با مضمون این که آیا شما نواندیشی خود را در دفاع از قانون اساسی میبینید، بیان کرد: من طرفدار دولت نیستم و گفتمان انتقادی دارم و در واقع نقد، کارکرد اصلی جنبش دانشجویی است اما بیادبی، عصبانیت و نافرمانی مدنی را نمیپسندم اما گاهاً برخی از دانشجویان خود به خود و بدون اراده به عنوان قشر خاکستری در اینگونه مراسمها و رخدادها شرکت میکنند.
امامقلی بیان کرد: قرار نیست با ایراد در یک قسمت از نظام به کل حکومت فحش داده شود و در حال حاضر بنده هم معتقدم که قانون مجازات اسلامی ده سال است که آزمایشی است و باید نسبت به آن انتقاد شود اما نباید کل حکومت و نظام را بد شمرد.
امامقلی با اشاره به این که جنبش دانشجویی به دولت وابسته نیست، گفت: اگر اینگونه بود دولت که بر سر کار میآمد این جنبشها به اوج میرفت و با رفتن دولت جنبش پایین میآمد، اما این گونه نبوده و دولتها همچنان درآمد و شد هستند و تنها خطی که در مرام نامه عنوان شده است و ما هم پیرو و معتقد به آن هستیم، پیروی از ولایت فقیه است.
همچنین وی اظهار داشت: آزادی آن قدر در کشور هست که دو سوم نمایندگان مجلس اگر رای به رفراندوم بدهند قانون اساسی برچیده خواهد شد این چیزی که بنده میگویم تعریف از دولت نیست، بلکه تعریف از اصل نظام و شاکله نظام و رهبری و قانون اساسی است.
امامقلی درخصوص توهیناتی که در آزمون ضمن خدمت آموزشوپرورش به ساحت مقدس پیامبر(ص) صورت گرفته بود، با بیان این عقیده که این توهین به اندازه توهینی که در کاریکاتورهایی که در مورد پیامبر طراحی شده بود و ماجرای دانشگاه امیرکبیر فجیع نیست، گفت: در اینجا توهین به این معنی بود که در سوال پردازی سادهانگاری شده است.
وی در پایان زمان پرسش و پاسخ خود درخصوص گفتمان نوگرایان انقلابی بیان کرد: گفتمان نوگرایان انقلابی برخلاف رویکرد انتقادی اتحادیه انجمنهای اسلامی دانشجویان مستقل در تمامی حوزهها دارای سه پارامتر ولایتمداری، مردم سالاری دینی و عدالت خواهی است و با این سه پارامتر تعریف میشود به این معنی که فضا باید فضایی خوب و فعال باشد.
در جریان دانشجویی باید و نبایدی وجود ندارد
دبیر تشکیلات دفتر تحکیم وحدت(طیف شیراز) گفت: تشکلها و جریانات دانشجویی همیشه در امور شرکت داشتهاند، اما اگر دانشجو در یک مورد خاص به نشانه اعتراض حضور نداشت مشکل از دانشجو و دانشگاه نیست.
به گزارش خبرنگار سیاسی خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا) سیدمحمد بیاتیان نیز درمیزگرد «جنبش دانشجویی، باید و نبایدها» گفت: به نظر من عنوان جنبش برای فعالیتهای دانشجویی درست نیست؛ چرا که معنای جنبش این است که یک موضوع در یک زمان پیش میآید و در یک زمان دیگر فروکش میکند ولی جریان دانشجویی همیشه در هر حالت پایدار، همیشگی و دائمی است و باید عنوان جریان به آن داده شود.
وی در تشریح تاریخچه جنبش دانشجویی گفت: زمان تاسیس دانشگاه تهران و ورود فعالان دانشجویی در عرصه سیاسی و اجتماعی آغاز این جریان بود و نمونه آن اعتراض دانشجویان در 16 آذر 1332 به سفر نیکسون (16 آذر اهورایی) نقطه اوج جریان دانشجویی است و از این به بعد دانشجویان در متن اعتراضات مدنی و سیاسی حضور دارند، کما این که امام در سال 1343 تبعید میشوند و اعتراضهای دانشجویی در کنار اعتراضهای دیگر وجود داشت و برای پیروزی انقلاب نیز دانشجویان پیش قراول بودند.
بیاتیان با بیان این که تسخیر لانه جاسوسی آمریکا (انقلاب دوم) نیز نمونه دیگری است همچنین در جنگ تحمیلی و دفاع مقدس هم اکثر عوامل از دل دانشگاه برخاستند و به دفاع از کشور پرداختند، در دولت سازندگی نیز در مقطع 8 سال اعتراضهای بسیار زیادی از طرف تشکلهای دانشجویی صورت گرفت، ابراز عقیده کرد : در موازات این دولت، دولت اصلاحات مبادرت به تشکیل انجمنهای اسلامی در دانشگاه تهران توسط آقای «طبرزدی» و نشریه «آوا» با بودجه دولت کرد تا به نوعی انجمن اسلامی دانشجویان و دفتر تحکیم وحدت را تحت الشعاع قرار دهد.
بیاتیان همچنین حماسه دوم خرداد را نیز یکی از موارد اوج جریانات دانشجویی دانست و با بیان این که از این مقطع به بعد جریانات و گروههای سیاسی در جریان دانشجویی زیادتر شدند و مبادرت به تشکیل شاخه دانشجویی کردند و کم کم تحکیم وحدت به انحراف رفت، ابراز عقیده کرد : یک بخش از آن به عنوان وکیل مدافع احزاب درآمد و از آن رسالت اصیل که دانشجو و جریان دانشجویی باید داشته باشد، به نوعی خارج شد.
وی با بیان این اعتقاد که در زمان دولت سازندگی در دانشگاهها خفقان بود و کسی اجازه دخالت نداشت همچنین در زمان دولت اصلاحات در دانشگاهها جریاناتی سیاسی با جهت دهی که آنها میخواستند بود یعنی به نوعی خفقان پنهانی وجود داشت، گفت: در جریان دولت عدالت محور و مهرورز، ناکارآمدی جریان دانشجویی مطرح میشود تا این جریان را از محور خارج کنند، اما باید گفت با رفتن عدهای این پرچم جریان دانشجویی بر زمین نخواهد ماند و تا وقتی که دانشگاه هست این جریانات هم هست.
بیاتیان در پایان سخنان خود گفت: در جریان دانشجویی باید و نبایدی وجود ندارد، تنها جایی که باید و نباید مطرح است در قانون اساسی و مباحث امنیت ملی است و خارج از این دو باید و نبایدی وجود ندارد.
در ادامه این میزگرد بیاتیان در پاسخ به سوالات دانشجویان در خصوص حق انتقاد از دولتی که نحوه عملکرد خوبی ندارد، گفت: من طرفدار دولت نیستم و بلکه منتقد دولت هم هستم. اما اگر دموکراسی را قبول دارید میدانید این دولت با رای اکثریت آمده و احترام به اکثریت مردم واجب است. اگر بخشی کار اشتباهی انجام داد باید از آن انتقاد کرد، اما انتقاد با دشمنی و ضدیت با مخالفت بسیار متفاوت است و براساس خط قرمزهای امنیت ملی در انجمنهای اسلامی باید اینها رعایت شود و اگر کسی در نظام کاری اشتباه را انجام داد آن شخص باید کنار برود نه این که کل نظام زیرسوال برود.
همچنین یکی از دانشجویان پرسید چرا تحکیم وحدتی که اساسنامه آن قویتر از انصار حزب الله بود الان تبدیل به پیاده نظام یک حزب دولت خواسته شده و در دامان منافقین و ضد انقلابیون قرار گرفته است ؟ بیاتیان در پاسخ ادعا کرد: برخی افراد تحکیم وحدت و انجمنهای اسلامی سراسر کشوربه اسلام اعتقاد ندارند و زمان آقای خاتمی نامه نوشتند که عنوان اسلامی را از انجمن بردارید پس اینها تحکیمی نیستند و ما اعتقاد داریم عدهای آمدهاند عنوان ما را به سرقت بردهاند و ما این را قبول نداریم و طرف هر کس هم که میخواهد باشد.
وی درخصوص توهیناتی که در آزمون ضمن خدمت آموزش و پروش به ساحت پیامبر صورت گرفته بود، گفت: ما هم به این کار اعتراض کردیم و این را هم قبول داریم که اگر این کار در زمان دولت دیگری صورت میگرفت شاید با غلظت و شدت بیشتری به آن نگاه میکردند. البته گفتنی است که با توجه به شعار دولت اصلاحات که همه در برابر قانون مساویاند نباید اجازه داد بعضیها مساویتر باشند.
نتیجه وابستگی جریانهای دانشجویی به احزاب زوال آنهاست
مسوول واحد آموزش جامعه اسلامی دانشجویان در میزگرد «جنبش دانشجویی، باید و نبایدها» به بیان اندیشههای این اتحادیه درخصوص جنبش دانشجویی پرداخت و گفت: جنبش دانشجویی خاص است و متفاوت از سایر جنبشهای اقشار مختلف است؛ چرا که دانشجو خصوصیاتی دارد که آن را از اقشار دیگر متمایز میکند.
به گزارش خبرنگار خبرگزاری دانشجویان ایران(ایسنا) عباس بیات، یکی از مهمترین ویژگیهای اصیل جنبش دانشجویی که در اکثر کشورها آن را قبول دارند را آرمانگرایی خواند و گفت: دانشجو به عنوان قشر تحصیل کرده یک هدف مثبت دارد که این هدف را هم دست یافتنی میداند و برای رسیدن به آن تلاش میکند و صفا، خلوص و صداقت جنبش دانشجویی نیز با سایر اقشار به خاطر جوان بودن و روحیه پاک و بدون وابستگی سیاسی آنها متفاوت است.
وی ویژگی دیگر را آزادی و دوری این جنبشها از احزاب و گروههای سیاسی و مستقل بودن آنها دانست.
به گفته بیات همچنین جنبش دانشجویی نه قائم به شخص و نه قائم به تشکیلات است و هیچ گاه نمیتوان یک شخص را در یک تشکیلات از ابتدا تا انتها گرداننده این جنبشها دانست.
این فعال سیاسی همچنین گرایش به خوبیها مثل عدالت و دوری و بیزاری از بدیها مثل ظلم و بیعدالتی و نیز منطق و بینش علمی حاکم بر حرکت دانشجویی را نیز از خصوصیات این جنبش دانست و گفت: در جنبشهای دیگر معمولا این خصوصیات به صورتی که در جنبشهای دانشجویی است وجود ندارد.
در ادامه میزگرد دانشجویان سوالات متعددی را از بیات مطرح کردند که برخی از آنها بدین شرح است؛ چرا با این که میگویید جنبش دانشجویی وابسته به حزبی نیست این همه انجمن اسلامی مورد خفقان قرار گرفتهاند و آزادی بیان نیست؟ سوال درخصوص انتخابات ریاست جمهوری این دوره که آقای کروبی میگفت بعد از یک خواب کوتاه چطور این همه آرا تغییر کرد، جنبش دانشجویی چرا قبل از انقلاب بود اما الان نیست؟
به گزارش ایسنا چرا با این که ملت یک بار انقلاب میکند و یک عمر اصلاحات انجام میدهد و قبل از انقلاب جنبش دانشجویی یک رویکرد انقلابی داشت و بعد از آن اصلاحی شد هم اکنون میبینیم که یکی از انشعاباتی که در جنبش دانشجویی به وجود آمده این است که به سمت حمایت از حکومت وقت میرود؟ آیا در مورد آزمون ضمن خدمت آموزش و پرورش واکنشی نشان دادید؟ چرا میگویید هیچ حزبی در انتخابات ریاست جمهوری از احمدینژاد دفاع نکرد و فقط مردم بودند در حالی که در دور دوم همه احزاب و حتی آنهایی که در دور اول از آقای هاشمی دفاع کردند به احمدی نژاد پیوستند؟
بیات در اسخ به سوالات مطرح شده از سوی دانشجویان حاضر در این جلسه گفت: دولت حزب نیست، وقتی دولت را نقد میکنیم عملکرد آن جلوی ما هست. دولت عدالتمحور برخلاف دولت اصلاحطلب اصلا حزبی نبود و نیست نه با حمایت حزبی بالا آمد و نه حالا حزبی از آن حمایت میکند، حتی حزبهایی که خود را اصولگرا میدانند هم از احمدینژاد دفاع نکردند. درست است در دور دوم برخی احزاب به احمدینژاد پیوستند ولی پایه یک پایهی مردمی بود و مردم ایران هم زیاد حزبی نیستند.
وی همچنین گفت: شاید خواب آقای کروبی خواب اصحاب کهف بوده است.
بیات ادامه داد: اگر یک جریان دانشجویی به یک حزب وابسته باشد، نتیجه قطعی زوال آن است.
وی در ادامه ابراز عقیده کرد: همین اتفاق برای انجمن اسلامی دانشجویان افتاد و مشخصه بارز آن در جبهه دوم خرداد بود که به خاطر وابستگی به بیرون و چسبیدن به احزاب هویت جنبش دانشجویی که مستقل بودن آن است از بین میرود.
بیات ادامه داد: بنده به شخصه میگویم اگر انقلاب اسلامی را از من بگیرند چیزی ندارم و هر حرکتی که به مفهوم بازگشت به شعارهای انقلاب باشد، حرکت کلی آن مورد تایید ماست. اما، ما انتقاد به دولت هم داریم مثلا درمورد گرانی مسکن و موارد دیگر. البته میدانیم که برخی از این مسایل از جاهای دیگر آب میخورند اما این مطالبه ماست. ما باید موافق خوبیها و منتقد و مخالف بدیها باشیم و هستیم.
این عضو تشکیلات اتحادیه جامعه اسلامی دانشجویان گفت: قبل از انقلاب جنبش دانشجویی یک مخالفت اصلی داشت که حکومت را از ریشه قبول نداشت و آن را فاسد و غیرقابل اصلاح میدانست برای همین این جنبش فعال بود و میخواست آن را از ریشه قطع کند مثل 16 آذر که در آن سه شهید دادند، اما بعد از انقلاب کارهای جنبش دانشجویی قابل مقایسه با قبل از انقلاب نیست مثل 13 آبان و جنگ تحمیلی.
بیات در ادامه پاسخ به سوالات گفت: جامعه اسلامی به وزیر آموزش و پرورش در مورد سوالات آزمون ضمن خدمت انتقاد مستقیم کرد و به دولت هم انتقاد کرد.
وی تاکید کرد: در واقع نقد باید منصفانه، منطقی و در چارچوب ادب باشد و حریمی را خدشهدار نکند؛ در غیر این صورت اسم این نقد نیست.
انتهای پیام